Özlem Tekin Dağları Deldi Mi?

2013’te çıkan albümü ‘’Kargalar’’la müzik hayatına son veren Özlem Tekin, müzik piyasası içinde ayakta durmaya çalışan güçlü kadınlardan biriydi. Bilhassa ‘’rock, erkek müziğidir.’’ algısına kafa tutan sanatçı, eril kadın imajı çiziyordu. Erkek egemen toplumda bir kadının bu standartlara kafa tutabilmesi, dağları delebilmesi için ne yapması gerekiyor? ‘’Seyirci, yapımcı, arkadaki orkestra bile izin vermiyor.

rainbow45records

Yalvarıyorlar topuklu giysene diye. Maalesef sahnedeki kadının seksi olması dünyada da böyle. En büyük görevimiz seksi olmak!’’ (Sakar, 200) Kadını meta olarak gören kapitalist- ataerkil düzen varlığını müzik sektöründe de gösterir. Klip ve konserlerde kadınların dişil bir obje imajı çizmesi istenir. Tekin’in bu durumu eleştirmesi, tiye alması sadece verdiği demeçlerle değil aynı zamanda sanatında da görülür. "Dağları Deldim’’ parçasının klibi mesela. Bir spor salonunda, önünde ‘’Miss Turkey’’ yazılı Özlem Tekin. Sivri uçlu elektro gitar çalıyor. Hatta klibin ilerleyen kısımlarında elindeki kılıcı sallıyor. Şüphesiz bu iki figür aslında fallus. Ataerkil düzenin yakıtı. Erkek egemen sistem bu şekilde ilerliyor. (fallus=penis) Zaten şarkı sözleri de buna eşlik ediyor:

‘’Dağları deldim, tek başıma

Çölleri aştım, bir tek ben

Erleri yendim, kız başıma.’’

‘’del-‘’ fiilinin argodaki içeriği göz önünde bulundurulduğunda bunu bir kadının söylemesi dikkat çekicidir. Hatta şarkı boyunca tüm bunları tek başına/ kız başına yapması, erkekleri yendiğini söylemesi, eril kodları tahrip etmeye çalıştığının göstergesi. Ayrıca halk anlatılarından/ mesnevilerden/ destanlardan da bildiğimiz üzere çölü aşan, dağı delen eril figürdür. Mesela Mecnun, Kerem gibi. Tekin, eril bir figüre ihtiyaç duymadan bunu yapabildiğini söylüyor. Başarılı olması için bir erkeğe ihtiyacı olmadığını ifade ediyor.

‘’Magazin malı, güllü dallı motorlar gibi

Koca aramıyorum ki oğlum ben’’

Bu sözler de kendisini obje yerine koyan hemcinslerine bir eleştiri niteliğinde. Üstelik

Tekin’in bunu yaparken kalıplaşmış eril kodları kullanması ilginç. ‘’Motor’’ kelimesinin

argoda ‘’kendisini cinsel bakımdan kullandıran kimse, fahişe’’ (Aktunç, 221) manasına

geldiğini göz önünde bulundurarak böyle bir tanımlama yaparken eril dili kullanması,

Tekin’in eserlerini salt feminist açıdan okumanın yanılgısını da gözler önüne serer.

‘’Sen Anla’’ şarkısındaki ‘’Ben üzülmem sen ağla’’ ifadeleri ‘’ağlayan kadın’’, ‘’ağlatan

erkek’’ ikilemini ters- düz etmesi açısından kıymetli.

‘’Hep yek, hep tek başıma’’ diyen Tekin, dişil bir özne olarak varlığını devam ettirdiğinin

sinyallerini verir. Tekin, eril kadın imajı çizse de erkek egemen bir dünyadan ayrışabilmenin kendince bir yolunu bulmuştur. Ve her şeyin ‘’erilce’’ dizayn edildiği bu mengeneden kurtulmak hiç de kolay değildir.

Hulusi Çakmak

Kaynakça:

Aktunç Hulki, Büyük Argo Sözlüğü, YKY, 7.baskı, İstanbul, 2010

Sakar, Mümtaz Hakan, Özlem Tekin Örneğinde Rock Müzikte Kadın, Doktora Tezi,

İzmir, 2007

Tekin Özlem, (besteci- söz yazarı), Mesam verileri-Dağları Deldim, 2002- Hep Yek,

2002-Sen Anla, 2010